NORA Gebruikersraad/2015-12-02

Uit NORA Online
Ga naar: navigatie, zoeken

Bijeenkomst van NORA Gebruikersraad op woensdag 2 december 2015, 13.00-17.00, locatie: Rotterdam, Erasmus Medisch Centrum. .



Aanwezigen

  • Lisan Scheepe (Erasmus MC, gastvrouw)
  • Ben van der Stigchel (Erasmus MC)
  • Fred Smeele (Nictiz)
  • Jasper van Lieshout (minVWS) - architectuurEen beschrijving van een complex geheel, en van de principes die van toepassing zijn op de ontwikkeling van het geheel en zijn onderdelen. Zorg-domein
  • Marc Lankhorst (Zorg Instituut Nederland) - beheer LIDA
  • Anton Opperman (Erasmus Universiteit Rotterdam) - beheer HORA
  • Marianne Zijderveld (minV&J) - beheer Architectuur Vreemdelingenketen
  • Ben Zwartveld (minIenM / Inspectie Leefomgeving en Transport)
  • Harry Wever (MinBZK) - portefeuillehouder EAR
  • Peter Bergman (ICTU) - beheer EAR
  • Albert Bouma (Provincie Zuid-Holland) - beheer PETRA
  • Sergio Richardson (GGD GHOR Nederland) - beheer PURA
  • Paul de Frankrijker (Waterschapshuis)- beheer WILMA
  • Eric Korver (Portaal) - beheer CORA
  • Jeroen Biesboer (PuurCura)
  • Rene Luyten (Raad voor de Kinderbescherming)
  • Erwin Oord (ArchiXL) - technisch beheer NORANederlandse Overheid ReferentieArchitectuur wiki
  • Eric Brouwer (ICTU) - wnd voorzitter / secretaris
  • Marieke Vos (ICTU) - NORANederlandse Overheid ReferentieArchitectuur beheer
  • Joris Dirks (ICTU) - NORANederlandse Overheid ReferentieArchitectuur beheer

Mededelingen

  • Het Jaarplan 2016 is door de Regieraad Interconnectiviteit vastgesteld en het budget voor de uitvoering ervan is vrijgegeven.

Binnenkort wordt in samenwerking met BZK en geïnteresseerden een werkplan opgesteld om de gestelde doelen te kunnen behalen. Wie hier een bijdrage aan wil leveren kan zich bij NORANederlandse Overheid ReferentieArchitectuur Beheer aanmelden. De definitieve versie van het Jaarplan is inmiddels te downloaden via de wiki, bij Jaarplanning Jaarplan 2016 (PDF, 685 kB) [1]

  • Het vergroten van de verbinding tussen de NORA-dochters en de overerving van NORANederlandse Overheid ReferentieArchitectuur naar de dochters is een prominent onderdeel van het Jaarplan 2016. We gaan dat met prio oppakken en zijn daartoe een enquête aan het voorbereiden. De enquête dient enerzijds om in kaart te krijgen welke onderdelen van de NORANederlandse Overheid ReferentieArchitectuur het meest worden toegepast in de andere architecturen en anderzijds om het werkingsgebiedHet domein (organisatorisch, taakvelden) binnen de overheid waarin het element (principe, standaard, voorziening..) wordt of kan worden toegepast. Bijvoorbeeld: gemeenten, provincies, waterschappen, Rijk, zorginstellingen, primair onderwijs. van de architecturen binnen de NORANederlandse Overheid ReferentieArchitectuur Familie consistent te kunnen beschrijven.

Graag willen we enkele leden oproepen om tegen te lezen bij deze enquête. Wie dat wil kan zich bij NORANederlandse Overheid ReferentieArchitectuur Beheer aanmelden.

  • Op 25 november j.l. heeft Herriët Heersink op het LAC een presentatie gegevenWeergave van een feit, begrip of aanwijzing, geschikt voor overdracht, interpretatie of verwerking door een persoon of apparaat over de ontwikkelingen bij de NORANederlandse Overheid ReferentieArchitectuur. Presentatie over NORA op LAC (PDF, 1,28 MB)
  • Per 4 december 2015 gaat Jacques Verdaas met pensioen. Hij was in opdracht van BZK de beheerder van de EAR. Wij hebben hem hiervoor uitgebreid bedankt en als aandenken onder meer een mooie portrettering geschonken (zie Presentatie over NORANederlandse Overheid ReferentieArchitectuur op LAC, sheet 10).
  • Op 30 november is een reactie gegevenWeergave van een feit, begrip of aanwijzing, geschikt voor overdracht, interpretatie of verwerking door een persoon of apparaat richting EU over de mate waarin Nederland c.q. NORANederlandse Overheid ReferentieArchitectuur voldoet aan het interoperabiliteitsframework van de EU (de EIFThe European Interoperability Framework (EIF) is a commonly agreed approach to the delivery of European public services in an interoperable manner. It defines basic interoperability guidelines in the form of common principles, models and recommendations.-NIF score). We scoren daarin (wederom) hoog, maar we hebben nog geen benchmark-resultaten t.o.v. de andere lidstaten ontvangen. Zodra die beschikbaar komen, zullen ze in de NORANederlandse Overheid ReferentieArchitectuur worden gepubliceerd bij het thema Internationaal.
  • Op 1, 2 en 3 december werkt een kerngroep onder leiding van Michiel Borgers aan een strategische visie op het Stelsel van Overheidsgegevens. De resultaten hiervan worden op 8 december door een klankbordgroep van reflectie voorzien en daarna aan de Regieraad Gegevens van de NCDO aangeboden. Het thema (Stelsel van) Basisregistraties in de NORANederlandse Overheid ReferentieArchitectuur zal met deze inzichten worden geactualiseerd.
  • Vanuit het project Duurzame Toegankelijkheid is een wiki opgezet voor het thema DuTo en zal een bijeenkomst worden georganiseerd voor nadere afstemming met de architecten vanuit de achterban van de Gebruikersraad. Een uitnodiging hiervoor zal binnenkort worden rondgestuurd. ACTIE Nationaal Archief

Demo van aanpassingen in de NORANederlandse Overheid ReferentieArchitectuur wiki

  1. Een gewijzigde Menu-structuur. Bij een aangeklikt menu-onderdeel worden de onderwerpen automatisch getoond (en weer ingeklapt). Als je op het driehoekje vóór de titel klikt kun je de onderliggende onderwerpen laten uitklappen zonder de bovenliggende pagina te openen. Je kunt nu bijvoorbeeld naar een specifieke architectuurEen beschrijving van een complex geheel, en van de principes die van toepassing zijn op de ontwikkeling van het geheel en zijn onderdelen./dochter, zonder eerst de tussenliggende pagina’s te bekijken.
  2. Technisch overerven tussen wiki’s. De basis van overerven is uitgelegd in Meer informatie over overerven en harmonisatie. Omdat de standaarden straks overerft worden van het BFS, het verband met de bouwstenen duidelijker is en we zowel voor de Bouwstenen als voor de Gegevenswoordenboeken een slag aan het maken zijn in de actualiteit en kwaliteit van de beschrijvingen, wordt het steeds interessanter om overerving van wiki naar wiki automatisch in te stellen. Zo kun je bijvoorbeeld alle standaarden, bouwstenen en/of gegevenswoordenboeken die je ook binnen je eigen domein relevant vindt in een keer toevoegen aan je wiki en krijg je ook toekomstige wijzigingen aangeleverd. Een extra uitlegpagina is opgesteld voor beheerders die de overerving willen ondersteunen met geautomatiseerde functionaliteit: Overerving
  3. Overzichten van de relaties tussen Bouwstenen en Standaarden. Deze zijn geactualiseerd en reacties vanuit de achterban van de Gebruikersraad zijn verwerkt en als overlegpagina opgenomen: Overleg:Bouwstenen en gebruikte_standaarden. De bouwsteenbeheerders worden op het moment allemaal benaderd om een contactpersoon te vinden op architectuurgebied die vragen over het gebruik van de standaarden e.d. kan beantwoorden. Ook kunnen zij de gegevensWeergave van een feit, begrip of aanwijzing, geschikt voor overdracht, interpretatie of verwerking door een persoon of apparaat. Het betreft hier alle vormen van gegevens, zowel data uit informatiesystemen als records en documenten, in alle vormen zoals gestructureerd als ongestructureerd zo controleren en actualiseren. Met het BFS zijn we in gesprek om na te gaan welke informatie in de NORANederlandse Overheid ReferentieArchitectuur kan worden hergebruikt voor de Monitor Open Standaarden en vice versa.
  4. Er is op basis van de bestaande inzichten t.a.v. het NORANederlandse Overheid ReferentieArchitectuur 9+2 vlaksmodel en de 4 views van de EIRA een eerste ontwerp gemaakt voor een Vijflaagsmodel, dat ook voor niet-architecten goed herkenbaar is.
  5. In het verlengde hiervan zijn we specifieke informatie ook aan het ordenen naar de bekende Domeinen en ketens. In de enquête zullen we daarom ook de beheerders verzoeken om aan te geven binnen welke domeinen hun (referentie)architectuurEen beschrijving van een complex geheel, en van de principes die van toepassing zijn op de ontwikkeling van het geheel en zijn onderdelen. van belang is.
  6. Bij Zaakgericht Werken is het voorbeeld van de gemeente Waalwijk toegevoegd. De gemeente is zeer content dat ze dit in de NORANederlandse Overheid ReferentieArchitectuur kunnen publiceren (daarnaast hebben we het ook bij de GEMMA aangemeld): Voorbeelden van organisaties die zaakgericht werken.

Architectuur bij het Erasmus MC

Inleiding door Lisan Scheepe, de lead Architect van Erasmus MC

Lisan heet ons welkom in het Erasmus MC, waar zowel fysiek als op ICT-gebied onder architectuurEen beschrijving van een complex geheel, en van de principes die van toepassing zijn op de ontwikkeling van het geheel en zijn onderdelen. wordt gebouwd en verbouwd. ICT en andere innovatieve technologie ondersteunen de drie primaire processen van het academische ziekenhuis:

  • patiëntenzorg
  • onderzoek
  • onderwijs

Die drie processen zijn in elkaar gevlochten, waarbij gegevensWeergave van een feit, begrip of aanwijzing, geschikt voor overdracht, interpretatie of verwerking door een persoon of apparaat. Het betreft hier alle vormen van gegevens, zowel data uit informatiesystemen als records en documenten, in alle vormen zoals gestructureerd als ongestructureerd uit het ene proces gebruikt wordt in de andere. Gegevens uit alle drie processen worden verkregen, gedeeld of verantwoord naar externe partijen, nationaal en internationaal. Uit het verleden was er veel autonomie, maar nu heeft de Raad van Bestuur bewust mede ingestoken op het werken onder architectuurEen beschrijving van een complex geheel, en van de principes die van toepassing zijn op de ontwikkeling van het geheel en zijn onderdelen.. De ambities voor 2018, genaamd “Koers 18,” is aangevuld met een Strategisch InformatieBetekenisvolle gegevens. Plan (STIP). Architectuur heeft een vrij sterk mandaat gekregen, vertegenwoordiging in stuurgroep, portfoliomanagement et cetera. De aanwezigheid van veel hoogopgeleide professionals maakt de strategische dialoog niet altijd gemakkelijk, maar inmiddels is er steun voor de belangrijkste wijzigingen, zoals de keuze voor Buy boven Make. Informele, inhoudelijke opinion leaders zijn er van overtuigd dat het inkopen van standaardsoftware voor bijvoorbeeld een EPD voordelen heeft voor de interoperabiliteitInteroperabiliteit is het vermogen van organisaties (en hun processen en systemen) om effectief en efficiënt informatie te delen met hun omgeving en gegevensuitwisseling met anderen. Een moeilijke keuze, omdat de eigen ICT-ontwikkeling op een hoog niveau stond. Ze kiezen er zo echter bewust voor om de drempel naar maatwerk hoger te maken: georganiseerde zelfbeheersing. Naar externe partijen wordt steeds meer ook op ICT-gebied de samenwerking gezocht. Zo wordt voor hun onderwijs aangesloten bij de Erasmus Universiteit, maar ook bij de hogescholen en MBO's.

Presentatie Lisan Scheepe + presentatie Ben van der Stighel (PDF, 4,17 MB)[2]

iZiekenhuis - Ben van der Stigchel

Het Erasmus MC bouwt een nieuw ziekenhuis, op de zelfde plek als het bestaande ziekenhuis. Een van de belangrijkste principes in de nieuwbouw is te zorgen voor een gezonde omgeving voor personeel en patiënten. Dat uit zich bijvoorbeeld in de keuze voor eenpersoonskamers met dichte deuren, waarbij privacy en het voorkomen van besmetting zwaarder wegen dan het gemak van visueel toezicht. Ook zijn de audio-signalen van veel alarms vervangen door stille, electronische systemen, omdat het personeel het alarm niet meer hoorde en de patiënten er nerveus van raakten.

Het zijn grote wijzigingen in de fysieke omgeving, die ook impact hebben op de ICT-architectuurEen beschrijving van een complex geheel, en van de principes die van toepassing zijn op de ontwikkeling van het geheel en zijn onderdelen.. Een andere ambitie die impact heeft is de wens om in cure en care) de patiënt centraal te zetten, met één dossier voor alle specialismes die zich met zijn gezondheid bezig houden. Hiervoor gebruiken ze een CCD (continuity of care document) op basis van ZIB's (Zorg InformatieBetekenisvolle gegevens. Bouwstenen). Deze ZIB's zijn semantische beschrijvingen van medische termen, waarbij niet alleen de definitie is afgestemd in de diverse medische beroepsgroepen, maar ook de meetmethode die de waarde bepaalt. Het ZIB 'Bloeddruk' wordt dus niet alleen ingevuld met een getal, maar is altijd terug te herleiden naar het moment en de methode waarop deze is gemeten. Zo kan de waarde gebruikt worden door artsen met verschillende focus, in onderzoek en zelfs in een onderwijscasus. Meer over ZIB's in de presentatie van NICTIZ.

Een ander instrument dat ontwikkeld is met NICTIZ en dat veel gebruikt wordt is het RDZ, het Referentie Domeinenmodel Ziekenhuizen. Het model hangt hier en daar in postervorm op de muur en wordt bijvoorbeeld gebruikt om bestaande applicaties te plotten op de diverse domeinen (samenhangende processen binnen de ziekenhuizen). Hoewel het model erg populair is en breed wordt toegepast heeft het ook zo zijn beperkingen. In feite zou een referentiearchitectuur voor de zorg, of een procesmodel, bruikbaarder zijn voor sommige zaken waar nu nog het RDZ wordt gebruikt. Een ZIRA - ziekenhuisreferentiearchitectuur - zou individuele ziekenhuizen kunnen helpen bij hun eigen architectuurvraagstukken.

Een ander hulpmiddel binnen het Erasmus MC is de uniforme begrippenlijst, die centraal wordt vastgesteld. Steeds meer begrippen kennen ook een duidelijke eigenaar, die verantwoordelijk is voor wijzigingen. Ook procesmanagement met proceseigenaren wordt opgezet, maar is nog niet volgroeid. Datamanagement heeft nu wel een sterke focus. Voor alle vormen van eigenaarschap geldt dat het besef hoe een eigenaar zich hoort te gedragen nog moet indalen en het onduidelijk is wie er nu verantwoording draagt voor het geheel, de samenhang tussen de los belegde onderdelen. Ze werken op het moment aan een opleidingstraject voor eigenaren. Het idee van eigenaarschap is overigens wel redelijk goed te 'verkopen', omdat dit proces samenvalt met de invoering van versies van het EPD. Doordat een academisch ziekenhuis de gegevensWeergave van een feit, begrip of aanwijzing, geschikt voor overdracht, interpretatie of verwerking door een persoon of apparaat. Het betreft hier alle vormen van gegevens, zowel data uit informatiesystemen als records en documenten, in alle vormen zoals gestructureerd als ongestructureerd uit de patiëntenzorg weer inzet in het onderzoek komen vraagstukken over kwaliteit van data en eigenaarschap opeens dichtbij.

Zoveel mogelijk sluiten ze bij het definiëren van begrippen aan bij de bestaande beroepsverenigingen, standaarden et cetera. Het grote aantal en de diversiteit van dit soort beroepsgroepen en kennisnetwerken maakt dit echter wel complex. Niet alleen artsen brengen begripsdefinities in - juist ook verpleegkundige begrippen zijn opgenomen in de ZIB's en Uniforme Begrippenlijst. De verbrokkeling van het vakgebied maakt overleg en afstemming arbeidsintensief. Een zorgbrede referentiearchitectuur die de koppelvlakken tussen de verschillende domeinen regelt bestaat (nog) niet, maar zou eenmalig afstemmen en meervoudig gebruik van afgestemde begrippen e.d. kunnen bevorderen. We moeten echter ook oppassen niet te uniformeren om het uniformeren - er moet een duidelijk voordeel voor de ondersteuning van de patiënt aan ten grondslag liggen.

Langdurige zorg / LIDA - Marc Lankhorst

Presentatie Marc Lankhorst (PDF, 2,06 MB)[3]

De scope van de LIDA wordt bepaald door de Wet Langdurige Zorg. Inhoudelijk niet de meest logische indeling, maar wel de realiteit. Het is ergens absurd om architectuurEen beschrijving van een complex geheel, en van de principes die van toepassing zijn op de ontwikkeling van het geheel en zijn onderdelen. te verkavelen naar de kaders van de wetgeving, terwijl de dienstverlening voor de burger hier dwars doorheen loopt. De Langdurige Zorg is opnieuw ingedeeld en kent veel actoren. Het proces is vooral gericht op de administratieve kant van de zorg - de verantwoording en betaling, niet de daadwerkelijke zorgverlening. Deze administratieve kant is complex gegroeid en niet per se handig. Om de informatieuitwisseling mogelijk te maken/houden na de decentralisatie, is een aantal knooppunten ingericht. Op het moment bestaat echter nog steeds een groot deel van het proces uit een estafette, waarin gegevensWeergave van een feit, begrip of aanwijzing, geschikt voor overdracht, interpretatie of verwerking door een persoon of apparaat. Het betreft hier alle vormen van gegevens, zowel data uit informatiesystemen als records en documenten, in alle vormen zoals gestructureerd als ongestructureerd doorgegeven worden, met de bijbehorende beperkingen voor de doorlooptijd en de kwaliteit van de gegevensWeergave van een feit, begrip of aanwijzing, geschikt voor overdracht, interpretatie of verwerking door een persoon of apparaat. Het betreft hier alle vormen van gegevens, zowel data uit informatiesystemen als records en documenten, in alle vormen zoals gestructureerd als ongestructureerd. Het CAK, dat de eigen bijdrage moet innen bij zorgontvangers, krijgt vaak pas drie maanden nadat de zorg is gestart te horen dat dit het geval is, waardoor patiënten pas heel laat weten of en hoe veel ze zelf moeten bijbetalen.

Het Platform IZO (Informatievoorziening Zorg en Ondersteuning) van VWS is een relevant gremium voor de LIDA. Het IZO komt per 1 januari onder het Zorginstituut Nederland te hangen. Het valt op dat hier alleen de CARE-zijde van de zorg vertegenwoordigd is. Het Informatieberaad (ook van VWS) kent juist een oververtegenwoordiging van de CURE. Dit laatste overleg betrekt wel de publieke en private partijen in hetzelfde overleg, wat ook al meerwaarde heeft. Er zijn gesprekken over de rol en toekomst van het Informatieberaad, waardoor dit op termijn zou kunnen verbeteren. In ieder geval zijn op dit moment, zowel in het veld als binnen VWS zelf, de CURE en CARE niet op elkaar aangesloten waar het gaat om architectuurafspraken. Een van de gevolgen is dat initiatieven als de ZIB's en andere manieren om medische informatie over patiënten te registreren en over te dragen (zoals het EPD) niet opgepakt worden in de CARE. De sterke punten van de CARE architectuurEen beschrijving van een complex geheel, en van de principes die van toepassing zijn op de ontwikkeling van het geheel en zijn onderdelen. liggen in de managements- en verantwoordingsinformatie, die in de CURE weer minder aandacht krijgen.

Hier zou een Zorg-brede architectuurEen beschrijving van een complex geheel, en van de principes die van toepassing zijn op de ontwikkeling van het geheel en zijn onderdelen. meerwaarde kunnen hebben. LIDA positioneert zich daarom bewust als kleindochter van NORANederlandse Overheid ReferentieArchitectuur, in de hoop zo een ZORA als moeder te kunnen helpen ontwikkelen.

Zorg en veiligheidsregio’s / PURA - Sergio Richardson

Presentatie Sergio Richardson (PDF, 641 kB)[4] De GGD's opereren in een complex organisatorisch snijvlak van Gezondheid, Veiligheid en gemeenten. Doordat de directeur van een GGD ook wettelijk de directeur is van de GHOR (Geneeskundige HulpverleningsOrganisatie in de Regio) hebben ze bij evenementen, rampen, epidemieën e.d. een rol in de Veiligheidsregio. De werkgebieden van de 25 GGD's zijn dan ook (bijna helemaal) gelijk aan de Veiligheidsregio's. De organisatorische band met de gemeenten verschilt enorm tussen regio's, van directe aansturing door één gemeente tot meer losse samenwerkingsverbanden. Op het moment is de PURA begonnen om het snijvlak met de VeRa te verkennen en te harmoniseren, waarna een nieuw katern aan beide architecturen wordt toegevoegd. Het lijkt dan meer logisch dit soort onderdelen in de GEMMA te regelen, gezien de overlap gemeenten / GGD. Echter, dat komt er niet van. De groep gemeenten die hier behoefte aan heeft is te klein, met daarin te veel verscheidenheid in de organisatorische aansturing. De Katern die PURA en VeRa ontwikkelen kan de GEMMA wellicht wel overnemen. De samenwerking tussen PURA en VeRa (Veiligheidsregios Referentie Architectuur) levert meer op dan een gezamenlijk supplement: PURA leent voor de volgende versie enkele onderdelen uit de VeRa. Werken aan de PURA heeft de samenwerking op I-gebied tussen de GGD's een goede impuls gegevenWeergave van een feit, begrip of aanwijzing, geschikt voor overdracht, interpretatie of verwerking door een persoon of apparaat. Zo zijn ze nu bezig met gezamenlijk inkopen. Daarnaast konden GGD's waar de I nog weinig aandacht kreeg de PURA gebruiken om een voet tussen de deur van het eigen MT te krijgen, doordat de PURA op het directeurenberaad gepresenteerd is. Hier is het belang van architectuurEen beschrijving van een complex geheel, en van de principes die van toepassing zijn op de ontwikkeling van het geheel en zijn onderdelen. goed geland. De GGD's hebben te maken met een veranderende omgeving, waarbij een deel van de informatievoorziening die zij leveren ook door externe partijen kan worden opgepakt. De kwaliteit van de informatie wordt hierdoor van belang voor het voortbestaan van de organisatie.

Nictiz: Programma registratie aan de bron - Fred Smeele

Presentatie Fred Smeele (PDF, 2,61 MB)[5] Nederlands ICT-Instituut in de zorg (Nictiz) is in 2008 ontstaan uit een fusie van ca. 8 verschillende koepels. Het Programma Registratie aan de Bron werkt aan eenduidige informatie in de zorg. Een inventarisatie bij AMC en VUMC leverde tussen de 150 en 200 verzoeken op om bepaalde informatie periodiek aan te leveren aan deze of gene externe partij. Het Programma wil toe naar registratie bij de bron, dus dat bepaalde informatie eenmalig wordt ingevoerd en waar nodig geactualiseerd wordt door de bronhouder binnen het ziekenhuis. InformatieBetekenisvolle gegevens. is dan beschikbaar in een standaardvorm en kan gestandaardiseerd worden uitgevraagd, zo vaak en door zoveel partijen als maar noodzakelijk is. Op dit moment zijn alleen de academische ziekenhuizen aangesloten, op termijn zullen ook de andere ziekenhuizen aan kunnen sluiten.

De ZIB's (Zorg InformatieBetekenisvolle gegevens. Bouwstenen) worden ook onder begeleiding van Nictiz ontwikkeld. Het uiteindelijke doel van de ZIB's is om allemaal dezelfde taal te spreken. Dat is uiteraard een lang proces, waarbij het definiëren van bepaalde termen sneller gaat dan andere. Er zijn nu 90 ZIB's, deels medische termen (tabaksgebruik, bloeddruk) en deels niet-medisch maar wel gebruikt in de zorg, zoals gezinssamenstelling. De ZIB's zijn ontstaan uit de noodzaak om bij patiëntoverdracht ook het dossier eenduidig over te dragen. De bouwstenen zijn publiek toegankelijk en kunnen dus worden hergebruikt. Verschillende leveranciers van EPD's hebben input (RFC's) mogen geven op de bouwstenen, zodat de meeste EPD's die in NL worden aangeboden er nu mee om kunnen gaan.

De ZIB's met puur medische termen zijn met name interessant voor hergebruik binnen de Zorg en eventueel kunnen deze opgenomen worden in de deze vergadering al vaker geopperde ZORA. De ZIB's met niet-medische termen zouden ook buiten de sector relevant kunnen zijn. Zo is het definiëren van gezinssamenstelling ook binnen de Vreemdelingenketen onderwerp van verhitte discussie.

Het gebruik van de ZIB's is op dit moment nog beperkt tot de universitaire ziekenhuizen en wordt ondersteund in de EPD's. De arts moet het echter nog wel correct invullen en bijvoorbeeld bloeddruk niet in de vrije ruimte als tekst noteren. Het is dus belangrijk om draagvlak te creëren voor de ZIB's en het gebruik ervan. Pas als ook "de laatste 20%" overtuigd is willen ze het als officiële standaard opleggen, anders roept het alleen weerstand op. Er is geen ambitie om er een NEN/ISO norm van te maken, maar er wordt wel gekeken naar raakvlakken met internationale standaarden. Sowieso is er al belangstelling getoond vanuit België voor hergebruik van de ZIB's. De ZIB's worden via het Zorginstituut Nederland opgenomen in de registers en daar is ook het reguliere en wijzigingenbeheer belegd.

VWS / Informatieberaad - Jasper van Lieshout

Presentatie Jasper van Lieshout (PDF, 742 kB)[6]

Jasper beschrijft de dagelijkse praktijk als architect op het CIO-Office van het Ministerie van Volksgezondheid Welzijn en Sport. VWS zet voor elke verandering een nieuw project op. Mede omdat het I-Beleid van projecten jaarlijks teruggekoppeld wordt naar de Kamer, controleert het CIO-Office de architectuurEen beschrijving van een complex geheel, en van de principes die van toepassing zijn op de ontwikkeling van het geheel en zijn onderdelen. voor alle projecten. De maturity van Werken onder Architectuur is echter nog beperkt. Als gevolg hiervan is hij meer aan het reageren dan aan het regisseren: een enkele architect op het kerndepartement is met een klein team verantwoordelijk voor het goed opzetten van PSA's, het begeleiden van veranderingen die de actualiteit noodzakelijk maakt (zoals n.a.v. het rapport inzake de dood van oud-minister Els Borst) en het opzetten van een nieuwe I-visie. Veel tijd gaat zitten in het regelen van inhuur om afdoende capaciteit en expertise in te kunnen zetten. Er is dan ook geen Enterprise Architectuur ontwikkeld, al blijkt daar inmiddels wel vaker behoefte aan. Er is een wildgroei van losse principes ontstaan, uit PSA's, adviezen en dergelijke, dat gesaneerd zou moeten worden. Sommige blijken regelmatig terug te komen, andere hebben een beperktere waarde.

Jasper mist, vanuit zijn eigen praktijk en de gesprekken met anderen, een aspect van architectuurEen beschrijving van een complex geheel, en van de principes die van toepassing zijn op de ontwikkeling van het geheel en zijn onderdelen.: het lijkt vooral de statische situatie te beschrijven, maar de beweging, het proces om ergens te komen, lijkt niet te worden ondersteund. Dat is funest op een moment dat juist het gevoel leeft dat alles in beweging is en wat we tot nu toe geleerd hebben snel aan effectiviteit verliest in een veranderende buitenwereld. Zo is in informatiebeveiligingHet proces van vaststellen van de vereiste betrouwbaarheid van informatiesystemen in termen van vertrouwelijkheid, beschikbaarheid en integriteit alsmede het treffen, onderhouden en controleren van een samenhangend pakket van bijbehorende maatregelen. het besef doorgedrongen dat beveiliging nooit alle aanvallen kan afslaan en dat dus weerbaarheid nodig is. Zelfs als we nieuwe oplossingen vinden is dat maar tijdelijk, doordat de beweging doorgaat.

Als casus brengt Jasper het Informatiestelsel in. Het Informatiestelsel is in de Zorg opgezet om samen te leren en te komen tot een hoger niveau van ontwikkeling (maturity). Het proces is in gang gezet, maar de benodigde besluitvaardigheid e.d. moet in de praktijk worden geleerd. De beweging is in gang gezet naar "de patiënt centraal" die meer keuze en meer zelf regie krijgt, minder opgelegd en verplicht door de overheid. Maar een beweging kan je niet sturen. Kan je hier dan wel een programma voor opzetten? Als VWS kan je niet regisseren, maar wellicht wel faciliteren. Tegelijk heeft het ministerie nog steeds de formele macht en de impuls om regels te stellen. Dat kan een instrument zijn tot een doel, maar ook in de weg zitten. Het vinden van een passende nieuwe rol is moeilijk.

Als je de patiënt werkelijk centraal wilt zetten in de zorg, dan heeft dat grote gevolgen voor de manier waarop de zorg nu is ingericht. De huidige structuur is niet optimaal, maar hoe het wel moet worden is nog onduidelijk. Als de patiënt zelf de zorg moet kunnen kiezen, moet hij deze ook kunnen beoordelen en op basis van die beoordeling een waardevolle keuze kunnen maken. Als de patiënt zelf de regie moet krijgen, welke informatie heeft hij daar dan voor nodig? En hoe moeten we dat inrichten, publiek, privaat of een mix?

Wie betaalt er voor goede informatievoorziening over de kwaliteit van huisartsen? Is dat de overheid, de zorgverzekeraar, de patiënt die er gebruik van maakt? Marktwerking in de zorg roept gemengde gevoelens op. Zijn de budgetpolissen met keuzebeperkingen een uiting van minder keuze voor de patiënt, of heeft deze vrijwillig en geïnformeerd gekozen die keuze in te leveren? Vanuit de overheid geldt wel dat iedereen toegang moet hebben tot de zorg - en dus tot informatie die cruciaal is om goede zorg te kiezen. Die informatie moet dan dus ofwel zo goedkoop zijn dat iedereen het kan betalen, of vergoed worden door de verzekeraars.

Een scala aan apps die informatie over de kwaliteit van de zorg ontsluiten, waaruit de patiënt kan kiezen, wordt vaak als toekomstperspectief genoemd. Maar er is nog geen breed platform waarop je zulke apps kunt bouwen. Ga je dat als VWS doen, of laat je dat over aan de markt? Moeten dit soort initiatieven bijvoorbeeld onder de ministeriële verantwoordelijkheid vallen, of zet je het er buiten en werkt het als Spotify, AirBNB? En is de patiënt zelf betrokken bij deze discussie?

Misschien is het inrichten op thema's een goed idee: concentreer je bijvoorbeeld op de vraag hoe je de juiste mensen vindt om een keukentafelgesprek te voeren over de zorg van een oudere die langzaam minder zelf kan. Zet wat op als experiment, maak duidelijk dat het nog in ontwikkeling is en leer.

Maar: op dit soort vragen geven de referentiearchitecturen geen oplossing. Zou dat wel moeten, of valt dit buiten de scope? Nog een concreet voorbeeld: de zorg heeft dringend behoefte aan een betrouwbaar en hoogwaardig authenticatiemiddel. Nu was er vorige week een collumn in de Correspondent [7] die de belangrijkste aannames voor de ontwikkeling van het eID stelsel ondermijnt. Wat als eID er nooit komt? Jasper heeft behoefte aan een architectuurEen beschrijving van een complex geheel, en van de principes die van toepassing zijn op de ontwikkeling van het geheel en zijn onderdelen. over hoe je de beweging vorm moet geven, geënt op de omgeving van de Nederlandse Overheid. Daar staat een andere visie tegenover: architectuurEen beschrijving van een complex geheel, en van de principes die van toepassing zijn op de ontwikkeling van het geheel en zijn onderdelen. geeft je de antwoorden niet, maar het is een hulpmiddel om antwoorden te vinden. De kern van architectuurEen beschrijving van een complex geheel, en van de principes die van toepassing zijn op de ontwikkeling van het geheel en zijn onderdelen. blijft dat je weloverwogen keuzes moet maken en niet alleen de regels kunt toepassen.

Concluderend over architectuurEen beschrijving van een complex geheel, en van de principes die van toepassing zijn op de ontwikkeling van het geheel en zijn onderdelen. in de Zorg

Het is duidelijk dat de Zorg in beweging is en dat vanuit de betrokkenen een behoefte bestaat aan het delen van een meer gezamenlijke aanpak en architectuurEen beschrijving van een complex geheel, en van de principes die van toepassing zijn op de ontwikkeling van het geheel en zijn onderdelen.. Er zijn geen concrete vervolgafspraken gemaakt voor het ontwikkelen van een "ZORA" oid, maar er zijn wel enkele kapstokjes gevonden waar versterking kan optreden tussen de "kleindochters" van de NORANederlandse Overheid ReferentieArchitectuur, zoals met name de ZIB's voor afstemming van begrippen en het Informatieberaad voor afstemming van aanpakken.

Bijeenkomsten in 2016

Besloten is in 2016 wederom 5 bijeenkomsten te organiseren voor de Gebruikersraad NORANederlandse Overheid ReferentieArchitectuur, bij voorkeur op een dinsdag en eventueel op een woensdag. ACTIE NORANederlandse Overheid ReferentieArchitectuur Beheer

Referenties

  1. Jaarplan 2016 (PDF, 685 kB)
  2. Presentatie Lisan Scheepe + presentatie Ben van der Stighel (PDF, 4,17 MB)
  3. Presentatie Marc Lankhorst (PDF, 2,06 MB)
  4. Presentatie Sergio Richardson (PDF, 641 kB)
  5. Presentatie Fred Smeele (PDF, 2,61 MB)
  6. Presentatie Jasper van Lieshout (PDF, 742 kB)
  7. "Bij het nieuwe DigiD zijn bedrijven de eigenaar van je gegevensWeergave van een feit, begrip of aanwijzing, geschikt voor overdracht, interpretatie of verwerking door een persoon of apparaat. Het betreft hier alle vormen van gegevens, zowel data uit informatiesystemen als records en documenten, in alle vormen zoals gestructureerd als ongestructureerd," door Anne Schepers in De Correspondent www.decorrespondent.nl