BIO Thema Applicatieontwikkeling - Identificatie applicatieontwikkeling objecten

Uit NORA Online
< BIO Thema ApplicatieontwikkelingBIO Thema Applicatieontwikkeling/Identificatie applicatieontwikkeling objecten
Ga naar: navigatie, zoeken
Logo ISOR (vier hangsloten die in elkaar geklikt zitten met de tekst Information Security Object Repository)

Identificatie applicatieontwikkeling objecten

Objecten voor applicatieontwikkeling worden gerelateerd aan de ontwikkelfasen geïdentificeerd aan de hand van onderzoeksvragen en risicogebieden. De objecten zijn afgeleid van de invalshoek van de algemene beveiligingseisen: Beschikbaarheid, Integriteit, Vertrouwelijkheid en Controleerbaarheid (BIVC) die vervolgens zijn ingedeeld in de drie domeinen: Beleid, Uitvoering en Control. De vragen die hierbij een rol hebben gespeeld zijn:

  • welke randvoorwaardelijke elementen spelen vanuit de optiek van BIVC een rol bij applicatieontwikkeling en -onderhoud en wat is de consequentie bij afwezigheid hiervan;
  • welke elementen spelen vanuit de optiek van BIVC een rol bij applicatieontwikkeling en wat is de consequentie bij afwezigheid hiervan;
  • welke elementen spelen vanuit de optiek van BIVC een rol bij de beheersing van applicatieontwikkeling en wat is de consequentie bij afwezigheid hiervan?

De organisatie van applicatieontwikkelobjecten

Zoals al in ISOR:Ontwikkelcyclus van applicatieontwikkeling is aangegeven worden de geïdentificeerde applicatie objecten op basis van de lagenstructuur: Beleid domein, Uitvoering domein en Control domein georganiseerd. Hiermee worden deze aspecten in de juiste contextuele samenhang gepositioneerd. De betekenis die aan de lagen wordt toegekend, zijn:

'Beleid domein': Binnen dit domein bevinden zich conditionele elementen over de applicatieontwikkeling. Hier zijn eisen opgenomen ten aanzien van ‘geboden’ en verboden’, zoals applicatiebeveiligingsbeleid, de te hanteren wet en regelgeving en andere vormen van reguleringen en beperkingen.

'Uitvoering domein': Binnen dit domein bevinden zich:

  • elementen die gerelateerd zijn aan operationele activiteiten ten aanzien van het ontwikkelen van applicaties;
  • elementen die aangeven hoe deze activiteiten georganiseerd moeten zijn; en
  • elementen die gerelateerd zijn aan beveiligingsaspecten die bij de activiteiten in acht moeten worden genomen.

'Control domein': Binnen dit domein bevinden zich elementen die zorg dragen voor de beheersing van het ontwikkelproces en/of het in standhouden van activiteiten die naar wens verlopen.

Observatie bij de exercitie van het identificeren van objecten uit ISO

Uit observatie van de werkgroep blijkt dat bij het identificeren van objecten uit ISO27001 weinig controls te vinden zijn die direct gerelateerd zijn aan de ontwikkelstadia: analyseren, specificeren, ontwerpen en ontwikkelen. Dit komt door het feit dat binnen ISO niet is uitgegaan van de ontwikkelfasen van systeem ontwikkeling en wellicht ook door het feit dat de activiteiten binnen deze fasen gerelateerd zijn aan specifieke methoden en/of programmeertalen. In ISO27001 zijn wel security controls en bijbehorende maatregelen aangetroffen die indirect te maken hebben met de ontwikkelfasen.

Applicatieontwikkeling objecten geprojecteerd op BUC en gesorteerd naar IFGS

Tabel 'Overzicht van applicatieontwikkeling objecten ingedeeld naar BUC' geeft een overzicht van de applicatieontwikkeling objecten die in hoofdstukken Beleid domein, Uitvoering domein en Control domein nader zijn uitgewerkt. Eerst is door de werkgroepleden, vanuit een ‘baseline-based’ benadering, een lijst gemaakt van de relevante objecten uit verschillende baselines. Los van de baselines zijn enkele objecten door de werkgroep als relevant voor dit thema aangegeven (zie tabel 1). We zijn ons ervan bewust dat deze zogenaamde ‘baseline-based’ benadering tot selectie van objecten leidt die niet allemaal in de huidig wereld van systeemontwikkelingsaanpak thuishoren. We hebben ervoor gekozen om een ‘baseline-based’ toe te passen, om zo de overgang naar de Agile benadering beter te kunnen maken.

Uit de inhoudelijke bestudering van de objecten, vanuit de ‘baseline-based’ benadering, bleken toch doublures te zijn in de objecten; m.a.w. twee verschillende objecten die dezelfde inhoud kenden. Sommige objecten hebben we vooralsnog bewust achterwege gelaten vanwege het geringe belang van deze objecten in relatie tot de totale scope.

We willen opmerken dat er verschillende termen gehanteerd worden, zoals informatiesystemen, applicaties, systemen, toepassingen. Het op te leveren document moet qua gebruikte termen consistent zijn, daarom hebben wij ervoor gekozen om de term ‘systeem’ in de betiteling van de control (dus het object) aan te passen naar Applicatieontwikkeling.

Beleid

Beleid objecten t.a.v. Applicatieontwikkeling gepresenteerd in matrix vorm
Beleid-objecten

Uitvoering

Uitvoering objecten t.a.v. Applicatieontwikkeling gepresenteerd in matrix vorm
Uitvoering objecten

Control

Control objecten t.a.v. Applicatieontwikkeling gepresenteerd in matrix vorm
Control-objecten


Nr Objecten Referentie IFGS
Beleid domein B.01 Beleid voor (beveiligd)ontwikkelen ISO27002: 14.2.1 I
B.02 Systeem ontwikkelmethode SoGP I
B.03 Classificatie van informatie ISO27002: 8.2.1 I
B.04 Engineeringprincipes voor beveiligde systemen ISO27002: 14.2.5 I
B.05 Business Impact Analyse(BIA) SoGP/IR2.2 I
B.06 Privacy en bescherming persoonsgegevens(GEB/DPIA) ISO27002:18.2.4, CIP Domeingroep BIO I
B.07 Kwaliteit managementsysteem CIP Domeingroep BIO F
B.08 Toegangsbeveiliging op programmacode ISO27002: 9.4.5 G
B.09 Projectorganisatie CIP Domeingroep BIO S
Uitvoering domein U.01 Procedures voor wijzigingsbeheer m.b.t. applicaties en systemen ISO27002: 14.2.2 I
U.02 Beperkingen voor de installatie van software (richtlijnen) ISO27002: 12.6.2 I
U.03 Richtlijnen voor programmacode(best practices) CIP Domeingroep BIO I
U.04 Analyse en specificatie van informatiesystemen Cobit F
U.05 Analyse en specificatie van informatiebeveiligingseisen ISO27002:14.1.1 F
U.06 Applicatie ontwerp SoGP F
U.07 Applicatiefunctionaliteiten(invoer, verwerking, uitvoer) ISO27002:12.2.1, 12.2.2, 12.2.4, BIR 1.0 F
U.08 Applicatiebouw SoGP F
U.09 Testen van systeembeveiliging ISO27002:14.2.8 F
U.10 Systeemacceptatie tests ISO27002:14.2.9 F
U.11 Beschermen van testgegevens ISO27002:14.3.1 F
U.12 Beveiligde Ontwikkel- (en Test-)omgeving ISO27002: 14.2.6 G
U.13 Applicatiekoppelingen ISO25010,NIST CA, CIP Domeingroep BIO G
U.14 Logging en monitoring CIP Domeingroep BIO G
U.15 Applicatie architectuurEen beschrijving van een complex geheel, en van de principes die van toepassing zijn op de ontwikkeling van het geheel en zijn onderdelen. ISO25010, CIP Domeingroep BIO S
U.16 Tooling ontwikkelmethode ISO25010, CIP Domeingroep BIO S
Control domein C.01 Richtlijnen evaluatie ontwikkelactiviteiten ISO27002: 12.6.1, CIP Domeingroep BIO I
C.02 Versiebeheer CIP Domeingroep BIO F
C.03 Patchmanagement van externe programmacode CIP Domeingroep BIO F
C.04 (Software)configuratie beheer CIP Domeingroep BIO F
C.05 Quality management CIP Domeingroep BIO F
C.06 Compliance Assurance CIP Domeingroep BIO F
C.07 Technische beoordeling van informatiesystemen na wijziging besturingsplatform ISO27002: 14.2.3 F
C.08 Beheersing van softwareontwikkeling(sprojecten CIP Domeingroep BIO S
Applicatieontwikkeling, Overzicht objecten ingedeeld naar BUC