De vaste onderdelen die je altijd in beeld ziet op noraonline

Deze pagina is een concept. Reacties via nora@ictu.nl of tekstvoorstellen in de wiki zijn welkom.

Wat je in beeld ziet als je een pagina op noraonline opent is in het Redesign van 2024-2025 flink veranderd. Deze rondleiding helpt je herkenne wat je ziet en waar je alles kunt vinden, van het NORA logo linksboven helemaal tot aan de footer onderaan.

We stippen alle onderdelen op de pagina even aan, er zijn andere Help-pagina's die dieper in gaan op het hoe of juist het waarom van bepaalde features. Lees bijvoorbeeld Navigatiestructuur van NORA online.

Je ziet altijd de volgende onderdelen in beeld:

  1. Menubalk boven (inclusief zoekveld, help en gebruikersmenu)
  2. Kruimelpad
  3. Werkbalk
  4. Middenkolom (de inhoud van de pagina)
  5. Rechterkolom
  6. Informatiepaneel
  7. Footer (inclusief navigatiemenu)

Deze worden hieronder stuk voor stuk toegelicht.

Menubalk bovenbewerken

menubalk van noraonline met het logo en hoofdkolommen Referentiearchitectuur, kennismodel, NORA Familie, Onderwerp, Toolbox, Vakmanschap.

De menubalk boven begint aan de linkerzijde met het NORA logo. Door op dit logo te klikken kun je terug naar de hoofdpagina van de NORA. Rechts naast het logo bevat de bovenste menubalk zes inhoudelijke hoofdrubrieken of kolommen. Elk van deze menu-items verwijst naar een Landingspagina met een overzicht van pagina's die passen bij de betreffende rubriek:

  1. Referentiearchitectuur: Als voorbeeld voor de uitwerking van de architectuur van overheidsdiensten, waaronder het NORA Vijflaagsmodel - een levend kader dat uitnodigt tot meedenken.
  2. Kennismodel: Alle architectuurinhoud die we als NORA Familie delen: de Verbindende Architectuurafspraken en het DNA van de NORA Familie (begrippen, standaarden, voorzieningen etc.) en alle overige architectuurelementen.
  3. NORA Familie: Voor alles wat de gemeenschap van overheidsarchitecturen en -architecten betreft, inclusief relaties met de ADO2030 en EU-architectuur.
  4. Onderwerp: Voor vakinhoudelijke thema's en onderwerpen, groot en klein – met of zonder vaste groep erachter: een “kapstok” waar je jouw kennis en ervaring met iedereen kunt delen en doorontwikkelen.
  5. Toolbox: Voor herbruikbare modellen, voorbeelden, instrumenten en templates, waaronder de Project Start Architectuur (PSA).
  6. Vakmanschap: Voor het vak van overheidsarchitect zelf: opleidingsinformatie, de community van beginnend overheidsarchitecten, het NORA Open Huis van de Architectuur, meeloopdagen en andere initiatieven om samen te leren.

Screenshot van het zoekveld, help-icoon en icoon voor gebruikersmenu van noraonline

Op deze zes inhoudelijke menu-items volgt rechts het zoekveld. Gebruik het om binnen de wiki noraonline te zoeken vanaf elke pagina in de wiki. De zoekmachine is hoofdlettergevoelig (behalve voor de eerste letter van de titel van een pagina). Tijdens het typen wordt een lijstje met suggesties weergegeven onder het veld, dat zijn bestaande pagina's die beginnen met wat je ingetypt hebt. Je kunt hier op klikken als het de juiste pagina is, of doortypen en op enter duwen om verder te zoeken. (Je kunt natuurlijk ook het vergrootglas gebruiken). Als er een pagina bestaat met exact dezelfde titel als je zoekterm ga je direct daarheen, anders krijg je een lijst met resultaten.

Na het zoekveld volgt nog het vraagteken-icoontje, de knop Hulp nodig?. Klik er op en kom bij de pagina Help. Helemaal in de hoek is een icoon van een gezicht, dat het dropdown menu Gebruikersmenu opent. In dat menu kun je je eigen voorkeuren instellen en volglijst bekijken, je klikt er door naar je eigen profielpagina of je kunt er uitloggen. Als je niet bent ingelogd kun je dat hier doen, of een account aanmaken als je dat nog niet had.

Kruimelpadbewerken

Direct onder het NORA logo vind je het kruimelpad van de pagina waar je bent. screenshot van een kruimelpad, in dit geval NORA / Help / Volglijst aanmaken

Het kruimelpad vertelt je waar de pagina die je nu leest thuishoort in de structuur van de wiki. Het pad loopt tussen de pagina waar je nu op staat (rechts) naar de hoofdpagina van NORA (links) en heeft een tussenstap voor elk niveau dat er tussen ligt. Als je op een van de stops klikt ga je daar naar toe en kom je meestal op een landingspagina terecht (zie Landingspagina's aanmaken en wijzigen). De pagina in het screenshot en de pagina waar je nu bent hangen allebei onder Help, dus het kruimelpad is bijna hetzelfde. Inhoudelijke pagina's zullen vaak een langer kruimelpad hebben, zoals NORA / Kennismodel / DNA NORA Familie / Standaarden / BOMOS. Op Kruimelpad staat meer over de werking er van.

Werkbalk: Interactie met de contentbewerken

Op dezelfde hoogte als het kruimelpad maar dan aan de rechterkant van het scherm, direct onder het zoekveld, vind je de werkbalk. de werkbalk op noraonline, zoals in de tekst beschreven.

Hier staan een aantal iconen en twee dropdown-menu's die je kunt gebruiken om de interactie aan te gaan met de inhoud van de pagina. De inhoud van de werkbalk verschilt per paginatype en gebruiker, maar de basis blijft gelijk:

  • Het eerste icoon is altijd het potloodje in een vierkant. Je gebruikt het om de pagina te bewerken. Wanneer er een invoerformulier is voor de pagina zul je er een tweede icoon naast zien van een cursor op een regel: Dat brengt je naar het invoerformulier, de aanbevolen manier om dergelijke pagina's te bewerken. Het eerste icoon gebruikt het invoerformulier niet en krijgt in zo'n geval de tekst bron bewerken mee.
  • Het volgende icoon is een ster, dat je kunt gebruiken om pagina's te volgen. Van pagina's die je volgt krijg je een notificatie wanneer er wijzigingen worden aangebracht. Je kunt in de werkbalk direct zien of je een pagina volgt: als de ster open is (wit) volg je de pagina niet, is deze gevuld (zwart) dan volg je hem wel. Klik op de ster om daar tussen te schakelen. Je kunt overigens ook op de pagina Speciaal:Volglijst zien welke pagina's je volgt en de lijst wijzigen. Zie Volglijst aanmaken voor meer informatie over het gebruik en beheer van je volglijst.
  • Naast de ster staat een kalender icoon voor Geschiedenis weergeven. Hier kun je alle oude versies van de pagina bekijken en verschillende versies vergelijken.
  • Naast de geschiedenis staat in grijs een nieuwe feature in de wiki: SmartComments. Je kunt zien of SmartComments aan of uit staat en dat direct wijzigen met de knop. SmartComments is een extensie om commentaar te plaatsen op pagina's. Als je het aan hebt staan (dat regel je per pagina) zijn eventuele comments die jij of anderen gemaakt hebben in geel gemarkeerd in de pagina. Klik op zo'n geel stukje en je kunt het comments lezen. Zelf comments toevoegen doe je door een woord te selecteren en op enter te drukken. Even geduld, dan verschijnt er een klein venstertje om je opmerking in te typen.

De laatste twee grijze knoppen op de werkbalk zijn dropdown menu's: het Tools menu en Overige handelingen bekijken. De precieze inhoud verschilt nog wel eens op basis van de pagina en de rechten van de gebruiker. We noemen er hier een aantal waar je als gebruiker baat bij kunt hebben. Onder Tools:

    • Verwijzingen naar deze pagina. Vooral nuttig als je grote wijzigingen op een pagina wilt doen en de impact daarvan wilt bepalen.
    • Permanente koppeling. Geeft een url die blijft verwijzen naar de huidige versie van de pagina, ook als er later wijzigingen volgen.
    • Eigenschappen bekijken. Geeft alle semantische eigenschappen van de pagina, zodat je die kunt gebruiken in een semantische zoekopdracht.

Overige handelingen:

    • Switchen tussen de pagina zoals de bezoeker die ziet en andere modussen, zoals de eigenschappen, geschiedenis of overlegpagina die bij de huidige pagina hoort.
    • Pagina hernoemen. Gebruik dit als je de naam van de pagina wilt wijzigen.
    • Pagina vernieuwen. Gebruik dit om de pagina helemaal opnieuw op te laten bouwen, bijvoorbeeld als je een wijziging niet direct terugziet.

Praktijktip bij het gebruiken van de werkbalk: Klik met de rechtermuisknop op icoon of menu-item en kies Openen in apart tabblad, zodat je de pagina waar je nu bent niet kwijt bent en gemakkelijk heen en weer kunt switchen.

Rechterkolombewerken

De rechterkolom of marge naast de tekst wordt niet gebruikt voor gewone tekst, maar kan op landingspagina's wel één enkele afbeelding bevatten helemaal bovenin de kolom. Daarnaast vind je er bij langere pagina's een blokje Op deze pagina, met daarin een inhoudsopgave. Je kunt op een kop klikken om er heen te gaan. De inhoudsopgave blijft in beeld als je verder omlaag scrollt.

In veel gevallen is de rechterkolom gewoon leeg, voor een rustige bladspiegel. We kijken nog of variatie binnen de website mogelijk is, zodat grote tabellen en visualisaties door kunnen lopen van de middenkolom in de rechterkolom.

Informatiepaneelbewerken

In het midden, als overgang van de inhoud naar de footer van de pagina, staat het informatiepaneel. Screenshot van een informatiepaneel zoals beschreven in de tekst en verwijzingen.

Het staat op bijna alle pagina's in de wiki en geeft je wat meer informatie over de inhoud (metadata). Het is bedoeld om je makkelijker te laten inschatten of je de inhoud kunt of wilt gebruiken en om het je makkelijker te maken in contact te komen met mensen die betrokken zijn bij de pagina.

Standaard zie je in het informatiepaneel:

  • de contactpersoon van de pagina en diens contactgegevens
  • de datum waarop de pagina het laatst is gewijzigd
  • de mate van verplichting (informatief / aanbevolen / verplicht / wettelijk verplicht)
  • beheerfase (ontwikkelfase, reviewfase, beheerfase, evaluatiefase, doorontwikkelfase of uitgefaseerd)
  • beheerregime (nog in opbouw, moet governance en beheerasfpraken bevatten die gelden voor alle pagina's in het regime, bijvoorbeeld voor alle standaarden, voor alle begrippen of voor alle nieuwsberichten)
  • avatars van alle gebruikers die aan de pagina hebben bijgedragen door een wijziging aan te brengen (dit zijn alleen de mensen die dat zelf in de wiki hebben gedaan, via beheerders komen nog veel meer wijzigingen binnen)

Met de link 'Toon meer details' kun je het paneel openklikken voor extra informatie:

  • Inhoudelijk eigenaar van de pagina (een groep, een organisatie of een persoon).
  • Beheerder (optioneel)
  • Datum van aanmaken
  • Aantal versies tot nu toe (je vindt die versies ook in de geschiedenis van de pagina)
  • Publicatiedatum (optioneel, alleen als het een document is dat ergens anders is gepubliceerd of vastgesteld)

Zie voor meer informatie Informatiepaneel.

Footer (inclusief navigatiemenu)bewerken

De footer is het blauwe deel onder aan elke pagina, nog onder het informatiepaneel. Het helpt je om verder te klikken naar interessante pagina's als je deze uit hebt of antwoord te krijgen op vragen die niet over architectuur gaan maar over NORA zelf, de website of de community.


Net als bovenaan staat ook onderaan de pagina een menu met de zes inhoudelijke hoofdrubrieken. Per rubriek is het aangevuld met de belangrijkste of meest gebruikte onderwerpen op het niveau er net onder. Zo ga je onder Onderwerp gelijk naar de meest actieve onderwerpen, of onder Toolbox naar het PSA.

Onder de inhoudelijke kolommen staan links naar ondersteunende onderdelen van de website. Antwoord op vragen rond doel, beheer & governance van de NORA vind je via Over NORA, voor actualiteit kun je bij Nieuws & Agenda terecht, je klikt door naar Contact of Help, of bladert door Groepen en Gebruikers om de community van overheidsarchitecten wat beter te leren kennen. Uiteraard is ook compliancy-informatie een must en met Laatste wijziging zie je wat er recent gebeurd is in de wiki.